بر روى هم بيشتر قبايل عرب از يمن‌اند و از ايشان‌اند : سكون و خولان و ازد ، و مازون بن ازد ، ميدعان بن ازد ، هنو بن ازد و رماد بن سلامان . و از جملهء ايشان‌اند آل عنقا و فراهيد و قسامل و بلادس و ثهلان و حرحنه و بطون بسيارى كه در كتب انساب تدوين شده است . و هيچ قبيله و فخذ و رهط و بطنى فراموش نشده است . نسب اوس و خزرج ، كه ايشان انصارند و از فرزندان كهلان بن سباء . اوس و خزرج دو پسر حارثة بن ثعلبة بن عمرو بن عامر بن حارثة بن ثعلبة بن امرء القيس بن ثعلبة بن مازن بن عبد الله بن ازد بن غوث بن نبت بن مالك بن زيد بن كهلان بن سبا بن يشجب بن يعرب قحطان‌اند . و مادرشان قيله بود و از اين روى به انصار ، فرزندان قيله ، نيز گفته مىشود . از خزرج بن حارثه پنج نفر زاده شدند : جشم و عوف كه اين دو به « دو خرطوم » ( خرطومان ) معروف‌اند و گفته مىشود : « اگر به عزت خويش خرسند و مغرورى ، يك تن به مانند سروران جشم بياور » [ 1 ] و سه نفر ديگر عبارتند از حارث بن خزرج و كعب بن خزرج و عمرو بن خزرج و ايشان را قواقل نيز خوانده‌اند ، زيرا كه هر كس به يثرب پناهنده مىشد ايشان مىگفتند : قوقل حيث شئت فقد امنت ( به بالا برو هر چه خواهى كه در زينهارى ) . و از فرزندان عمرو بن خزرج نجار است كه به بنو نجار هم شهرت دارند و اسم او تيم اللّات بن ثعلبه است . گويند علت شهرت وى بدين نام اين است كه وى در قدوم ، چهرهء مردى را تراش داد ( نجر ) و بعضى گويند در قدوم ختنه شد . از اوس بن حارثه ، مالك بن اوس زاده شد و از مالك قبايلى پراكنده شدند . همگى اوس و شاخه‌هايش كه از آن جمله‌اند عمرو بن عوف اهل قبا ، و از آن جمله است جحجبى بن كلفه كه رهط احيحة بن جلاح - شوهر سلمى قبل از هاشم - است و از آن جمله است جعادره كه ايشان را اوس الله خوانند و از ايشان است اليست و جردس و بنو عبد الاشهل و بنو حبلى كه رهط عبد الله بن [ ابى ] بن سلول‌اند و از ايشان‌اند جفنة بن عمرو و آل قعقاع و آل محرق كه پادشاهان غسانى شام‌اند و محرق را در شام حارث بن عمرو گويند و از اين روى محرق خوانده شده است كه وى با آتش شكنجه مىداد و حسان دربارهء ايشان گفته است :

--> [ 1 ] اين عبارت از شعرى است از آن اغلب بن جشم كه دربارهء قوم خويش گفته است . رك : الشعر و الشعراء ، ص 595 .